Thập Nhị Nạn

Kinh thư nói: Mạch của ngũ tạng đã tuyệt ở bên trong, người dùng châm lại đi bổ ích bên ngoài; mạch của ngũ tạng đã tuyệt ở bên ngoài, người dùng châm lại đi bổ ích bên trong. Sự tuyệt đoạn trong ngoài này, làm thế nào để phân biệt?

Đáp: Mạch của ngũ tạng đã tuyệt ở bên trong, là dương khí của thận và can đã tuyệt ở bên trong, mà thầy thuốc lại đi bổ ích tâm và phế; mạch của ngũ tạng đã tuyệt ở bên ngoài, là mạch của tâm và phế đã tuyệt ở bên ngoài, mà thầy thuốc lại đi bổ ích thận và can. Dương mạch tuyệt lại đi bổ âm, âm mạch tuyệt lại đi bổ dương, như vậy gọi là làm cho thực chứng càng thực, làm cho hư chứng càng hư, tổn thương phần bất túc, bổ ích phần hữu dư. Như thế khiến cho người bệnh tử vong, chỉ là thầy thuốc dùng châm giết chết mà thôi.